Szwecja

Po śmierci Gustawa I Wazy, na mocy decyzji Riksdagu z 1544 r. na tron wstąpił jego najstarszy syn, Eryk XIV. Młodsi synowie, Jan i Karol, na początku popierali brata, ale wkrótce sytuacja uległa zmianie. Gdy król pojął za żonę córkę prostego strażnika, a następnie w napadzie szału zamordował dwóch szlachciców, bracia obrócili się przeciwko niemu, wywołując wojnę domową. Po uwięzieniu Eryka królem został Jan III Waza. Za panowania Wazów uniwersytet w Uppsali, założony w 1477 r., stał się ważnym ośrodkiem nauki. Wazowie chętnie przyjmowali imigrantów, np. Walonów z Belgii, Szkotów czy Niemców, którzy specjalizowali się w wyrobie mieczy i dział. Produkcję broni ułatwiały bogate złoża żelaza i miedzi. Szwecja stała się państwem znakomicie uzbrojonym i dysponującym stałą armią, szybko zatem wyrosła na potęgę militarną. Synowie Gustawa I Wazy dążyli do uzyskania hegemonii w handlu i poszerzenia terytorium kraju, prowadząc wojnę siedmioletnią na północy. Po jej zakończeniu Dania zrzekła się wszelkich roszczeń wobec niepodległej Szwecji.

Konflikty rodzinne.
Jan III Waza ożenił się z córką Zygmunta Starego - Katarzyną Jagiellonką. Po śmierci Stefana Batorego w 1586 r. królem Polski został syn Jana - Zygmunt I Waza. Gdy w 1592 r. Jan zmarł, Zygmunt usiłował uczynić ze Szwecji kraj katolicki, co spotkało się ze zdecydowanym protestem ze strony jego wuja Karola, najmłodszego syna Gustawa I Wazy. Podczas zjazdu w Uppsali w 1593 r. ustalono, że Zygmunt pozostanie królem Szwecji jedynie wtedy, gdy uzna luteranizm za religię panującą.